Jak opracować domowe zasady ekranowe?

Domowe zasady ekranowe

Zgodnie z rekomendacjami Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę domowe zasady ekranowe powinny dotyczyć konkretnych sytuacji z życia codziennego w danym domu. To nie tylko kwestia czasu spędzanego przed ekranem, ale także sposobu, w jaki domownicy korzystają z urządzeń cyfrowych i jakie miejsce zajmują one w codziennym funkcjonowaniu rodziny.

Co powinny zawierać zasady ekranowe?

• limity czasu przed ekranem – dzieci do 2 roku życia nie powinny korzystać z ekranów , dzieci w wieku 2–5 lat do 1 godziny dziennie, starsze dzieci do około 2 godzin;
• rezygnacja z ekranów przed snem – minimum godzina przed snem powinna być czasem bez ekranów; światło urządzeń negatywnie wpływa na wydzielanie melatoniny i utrudnia zasypianie;
• brak ekranów w sypialni – telefon czy tablet nie powinny znajdować się w nocy w pomieszczeniu, w którym śpimy, aby nie kusiły do korzystania;
• brak ekranów podczas posiłków – jedzenie to czas na spożywanie posiłku  i rozmowę; wspólne posiłki mają duże znaczenie dla relacji rodzinnych;
• wspólny czas bez ekranów – warto wyznaczyć codzienne aktywności, które odbywają się bez telefonów, np. spacer, rozmowa czy gry planszowe;
• jedno miejsce na telefony – ustalenie miejsca, w którym domownicy odkładają urządzenia, pomaga ograniczyć ciągłe sięganie po ekran;
• codzienna aktywność fizyczna – ruch, najlepiej na świeżym powietrzu, powinien być stałym elementem dnia; ekran nie może go zastępować;
• ustawienie treści dopasowane do wieku – rodzice powinni kontrolować, co dziecko ogląda i w co gra, a w przypadku młodszych dzieci towarzyszyć im w korzystaniu z ekranów;
• bez ekranów w ruchu i w drodze – dla bezpieczeństwa nie korzystamy z telefonów podczas chodzenia, jazdy na rowerze czy prowadzenia samochodu;

Opracowanie domowych zasad ekranowych według takiego schematu pomaga zachować równowagę między światem online a codziennym życiem. Korzystanie z ekranów nie powinno być nagrodą ani karą. Warto natomiast wprowadzić prostą zasadę: najpierw obowiązki, potem przyjemność.

Czym są domowe zasady ekranowe?

Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę w 2021 roku rozpoczęła kampanię „Domowe zasady ekranowe”, której celem jest dotarcie do rodziców i uświadomienie im, że kontakt dziecka z ekranem powinien podlegać jasnym zasadom i kontroli. Jednocześnie eksperci podkreślają, że dzieci uczą się przede wszystkim przez obserwację dorosłych. Dlatego, aby domowe zasady ekranowe miały realny wpływ na zachowanie najmłodszych, powinny obejmować wszystkich domowników, także rodziców.

Proponowane przez Fundację rozwiązania to zestaw praktycznych wskazówek, które pomagają stworzyć listę zasad dopasowaną do potrzeb konkretnej rodziny.

„Przygotowując kampanię, w gronie specjalistów Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę przeanalizowaliśmy dostępne opracowania i rekomendacje, przeprowadziliśmy badania poświęcone nadużywaniu ekranów przez dzieci i młodzież. Do współpracy zaprosiliśmy uznanych ekspertów z zakresu rozwoju dzieci oraz problemu uzależnień” – czytamy na stronie fundacji.

Co obejmują domowe zasady ekranowe?

Domowe zasady ekranowe określają, kiedy, ile i w jaki sposób członkowie rodziny korzystają z ekranów. Ponieważ higiena cyfrowa to nie tylko długość czasu spędzanego przed telefonem czy tabletem, ważne jest również to, w jakich momentach dnia i sytuacjach sięgamy po urządzenia.

Zasady ekranowe powinny obejmować kilka kluczowych obszarów:

• czas korzystania z ekranów – ile czasu dzieci mogą spędzać przed ekranem, jakie obowiązują limity oraz czy w dni wolne są one nieco dłuższe;
• sytuacje, w których korzysta się z ekranów – kiedy można, a kiedy nie należy sięgać po telefon, np. po przebudzeniu, podczas posiłków czy w łazience;
• miejsce korzystania z ekranów – w jakich częściach domu dozwolone jest używanie urządzeń;
• treści, do których dzieci mają dostęp – dopasowanie bajek, gier i aplikacji do wieku dziecka;
• sytuacje rodzinne – np. odkładanie telefonów podczas rozmowy, wspólnego czasu czy spotkań rodzinnych;
• korzystanie z ekranów przez rodziców – dorośli dają przykład, dlatego zasady powinny dotyczyć także ich.

Uregulowanie tych kwestii pozwala uporządkować codzienne funkcjonowanie rodziny w świecie ekranów i uniknąć sytuacji, w której telefon staje się jedyną formą spędzania czasu. Dzięki temu urządzenia multimedialne przestają być domyślną aktywnością, a stają się jedynie jedną z wielu form spędzania wolnych chwil.

Jak opracować zasady ekranowe?

Opracowanie domowych zasad ekranowych wymaga przemyślenia, co w danym domu będzie realne do wprowadzenia. Chodzi o to, by uregulować zasady higieny cyfrowej w sposób jasny, możliwy do zastosowania na co dzień i zrozumiały także dla najmłodszych.

Jak opracować domowe zasady ekranowe?

• przeanalizujcie, jak wygląda korzystanie z ekranów w Waszym domu – ile czasu spędzacie przed telefonem lub telewizorem, kiedy najczęściej sięgacie po urządzenia, w jakich sytuacjach pojawiają się problemy;
• ustalcie konkretne zasady wspólnie z dziećmi – nawet młodsze dzieci powinny brać udział w rozmowie, a nastolatki znacznie chętniej akceptują reguły, które współtworzą;
• formułujcie zasady jasno i konkretnie – zamiast ogólników typu „korzystamy mniej z ekranów” lepiej ustalić konkretne sytuacje, np. „nie korzystamy z telefonu podczas posiłków” czy „dzieci do 12 roku życia mają limit do 2 godzin dziennie”;
• spiszcie domowe zasady ekranowe i umieśćcie je w widocznym miejscu – łatwiej respektować zasady, które są spisane i obecne w formie namacalnej niż zwykłą umowę ustną;
• bądźcie konsekwentni – częste odstępstwa od ustalonych reguł sprawiają, że zasady szybko przestają być traktowane poważnie;
• pamiętajcie, po co wprowadzacie zasady – nie chodzi o całkowite odcięcie się od technologii, ale o uporządkowanie sposobu korzystania z niej i zachowanie równowagi między ekranem a innymi aktywnościami.

Podsumowanie

Domowe zasady ekranowe to sposób na uporządkowanie tego, w jaki sposób rodzina korzysta z technologii. Reguły pomagają najmłodszym zrozumieć, jak korzystać z ekranów, chroniąc ich rozwój oraz relacje z bliskimi i otoczeniem. Domowe zasady ekranowe pozwalają także dorosłym spojrzeć z dystansu na własną relację z urządzeniami cyfrowymi w codziennym życiu. Dobrze ustalone zasady sprawiają, że ekrany przestają być jego centrum, a stają się jedną z wielu form spędzania czasu.

ZOBACZ:

Styl basic w męskiej garderobie – jak zbudować uniwersalne zestawy od podstaw>>