Czym jest trening mentalny dla dzieci?
Trening mentalny dla dzieci nie jest psychoterapią. To sposób na to, aby już w wieku szkolnym uczyć dziecko, jak radzić sobie z emocjami, działać w trudnych sytuacjach i budować pewność siebie. Dzięki pracy nad sposobem myślenia i nastawieniem młody człowiek może lepiej rozumieć własne reakcje, radzić sobie z różnymi emocjami i motywować się do działania.
Podczas spotkań z trenerem dziecko poprzez rozmowy, proste ćwiczenia i zabawy pracuje nad koncentracją oraz reagowaniem na stres. Poznaje także różne metody, które może później wykorzystywać nie tylko w szkole, ale także w codziennych sytuacjach.
W czym trening mentalny może pomóc dziecku?
Trening mentalny przyda się nie tylko młodym sportowcom. Codzienne szkolne realia bywają dla dzieci bardzo wymagające. Sprawdziany, kartkówki, oceniane prace, recytowanie wierszy czy udział w szkolnych wydarzeniach to sytuacje stresujące. Przy odpowiednim wsparciu dziecko może jednak stopniowo uczyć się, jak sobie z nimi radzić.
Trening mentalny może pomóc dziecku między innymi w:
- rozpoznawaniu emocji i zauważaniu, jak ciało na nie reaguje;
- poznawaniu sposobów regulowania emocji;
- radzeniu sobie ze stresem towarzyszącym różnym wydarzeniom;
- skupianiu uwagi podczas nauki;
- radzeniu sobie z niepowodzeniami;
- wyciąganiu wniosków z popełnianych błędów;
- szukaniu swoich mocnych stron i docenianiu siebie;
- motywowaniu się do działania mimo napotykanych przeszkód.
Celem treningu mentalnego nie jest usunięcie strachu czy wątpliwości z życia dziecka, ale przekazanie mu narzędzi, które pomogą działać mimo obaw, podnieść się po porażce i ponownie spróbować, gdy zwątpi we własne możliwości.
Trening mentalny dla dzieci - rodzic też może pomóc
Nie tylko specjaliści mogą pomóc dziecku w treningu mentalnym. Rodzice, czyli osoby, które na co dzień najwięcej rozmawiają ze swoimi dziećmi, mają wiele okazji, by wspierać rozwój tych umiejętności. Jeśli od najmłodszych lat umiejętnie prowadzą dziecko przez codzienne sytuacje, takie jak stres, niepowodzenia czy nowe wyzwania, stopniowo uczy się ono, jak sobie z nimi radzić. Oto kilka wskazówek, które rodzice mogą wykorzystać podczas codziennej opieki nad dzieckiem.
Zadbaj o własne emocje
Jeśli w trudnej sytuacji zarówno rodzic, jak i dziecko są zdenerwowani, w pierwszej kolejności to dorosły powinien spróbować się uspokoić. W uniesieniu i nerwach trudno stanowić dla dziecka dobre wsparcie.
Nie ma sensu udawać przed dzieckiem, że nic się nie dzieje. Lepiej powiedzieć: „Jestem zdenerwowany/-na. Potrzebuję chwili, żeby się uspokoić. Wtedy z tobą porozmawiam”, niż ryzykować gwałtowną reakcję. To także cenna lekcja dla dziecka. Emocje można nazwać i regulować, nie trzeba natomiast od razu działać pod ich wpływem.
Wysłuchaj dziecka
Dziecko wraca ze szkoły zdenerwowane, ponieważ pokłóciło się z kolegą? Zamiast od razu oceniać sytuację i przedstawiać swoją opinię, lepiej powiedzieć: „Opowiedz mi, co się stało”.
Niekiedy dziecko chce jedynie opowiedzieć o swoich przeżyciach i nie oczekuje rozwiązań. Potrzebuje po prostu zostać wysłuchane. Dopiero gdy skończy mówić, możemy zapytać, czy chce poznać nasze zdanie lub wspólnie poszukać rozwiązania.
Zwróć uwagę na zachowanie, nie oceniaj
Gdy po szkolnym apelu, podczas którego dziecko recytowało wiersz, mamy ochotę powiedzieć: „Byłeś świetny, podobało mi się”, warto zwrócić uwagę także na jego konkretne zachowanie. Możemy powiedzieć: „Widziałam cię na scenie. Byłeś zdenerwowany, ale mimo to wyrecytowałeś cały wiersz”.
Taki opis pomaga dziecku zwrócić uwagę na własne emocje i na to, w jaki sposób poradziło sobie z trudną sytuacją. Nie otrzymuje ono jedynie informacji, czy występ podobał się rodzicowi.
Nie podważaj uczuć dziecka
Gdy dziecko mówi: „Boję się”, wielu rodziców odruchowo odpowiada: „Nie ma czym się stresować” albo „Nie bój się, to nic takiego”. Choć intencje rodziców są oczywiście dobre, takie zdania nie sprawią, że zdenerwowanie nagle zniknie.
Dziecko może natomiast odebrać je jako informację: „Nie powinienem się bać, a skoro się boję, coś jest ze mną nie tak”. Co w takim razie powiedzieć? „Widzę, że denerwujesz się tą kartkówką. Co martwi cię najbardziej?”. Następnie można razem poszukać sposobu na poradzenie sobie z tą sytuacją.
Nie pytaj wyłącznie o wynik
Dziecko wraca ze sprawdzianu i słyszy: „Jak ci poszło?”. Syn miał mecz i już w progu pytamy: „Jaki był wynik?”. Po klasówce z biologii wysyłamy wiadomość: „Co dostałeś?”. Choć ciekawość rodzica jest jak najbardziej uzasadniona, warto zainteresować się również tym, co działo się podczas samego wydarzenia.
Możemy zapytać dziecko, co na sprawdzianie było dla niego proste, a co sprawiło mu problem. Pytanie: „Z czego jesteś zadowolony?” pomoże skupić się nie tylko na wyniku, ale także własnym wysiłku.
Gdy coś się nie udało, poszukajcie innego sposobu
Dziecku nie udała się praca plastyczna? Sprawdzian z angielskiego nie poszedł najlepiej, a może zadanie z matematyki okazało się zbyt trudne? W takich sytuacjach wiele dzieci rezygnuje z kolejnych prób.
Najpierw warto pozwolić dziecku przeżyć rozczarowanie. Gdy emocje nieco opadną, możemy pomóc mu zamienić ten wewnętrzny głos: „Dlaczego znowu mi się nie udało?” na: „Co mogę zrobić inaczej, żeby następnym razem poszło mi lepiej?”.
Rodzic nie jest w stanie uchronić dziecka przed każdym stresem i niepowodzeniem, a nawet gdyby mógł, nie powinien tego robić. Jego rolą jest bowiem przygotowanie dziecka na różne sytuacje życiowe, tak aby młody człowiek potrafił poradzić sobie, gdy poczuje lęk w szkole, podnieść się po porażce, gdy jego drużyna przegra, i znaleźć motywację do nauki, kiedy temat wyda mu się trudny.
Codzienne wsparcie rodzica to upewnianie dziecka, że zawsze może poprosić o pomoc i nie jest to objaw słabości. To także umiejętne wskazywanie mu drogi i pomaganie w taki sposób, aby stopniowo rozwijało samodzielność, odporność psychiczną oraz umiejętność radzenia sobie z trudnościami.
