Z myślą o takich porodach, czyli porodach jak w domu, zaczęły powstawać przyszpitalne domy narodzin.
Czym są domy narodzin?
Pierwsze domy narodzin zaczęły powstawać już w latach 70 XX wieku w USA, a nieco później także m.in. w Niemczech, Holandii, Wielkiej Brytanii, Australii czy Kanadzie. Motywacją do ich otwierania był m.in. fakt, że część kobiet czuła niechęć do porodów szpitalnych i decydowała się na poród domowy. Ten, choć daje rodzącej spokój, intymność i poczucie komfortu, w sytuacji wystąpienia powikłań może wiązać się z ryzykiem dla matki oraz dziecka.
Dlatego zaczęto otwierać przyszpitalne domy narodzin. Są to wydzielone sale lub specjalnie przygotowane przestrzenie przy szpitalu, które pozwalają rodzić w warunkach zbliżonych do domowych, a jednocześnie dają możliwość szybkiego przeniesienia rodzącej na oddział szpitalny, jeśli sytuacja będzie tego wymagała.
Jak wygląda poród w domu narodzin?
Poród w domu narodzin różni się od porodu na klasycznym oddziale porodowym. Kobieta ma do dyspozycji własny pokój z łazienką, zwykłym łóżkiem i różnymi udogodnieniami, które pomagają jej przejść przez poród w spokojniej, bardziej intymnej atmosferze.
Rodząca nie musi być w szpitalnej koszuli, nie jest ograniczana do przyjmowania jednej konkretnej pozycji i ma większą swobodę w czasie porodu, choć szczegółowe zasady dotyczące np. jedzenia i picia zależą od konkretnej placówki. Jeśli tego potrzebuje, może wejść do wanny, wziąć relaksujący prysznic, skorzystać z piłki, materaca, worka sako lub innych akcesoriów ułatwiających poród.
W trakcie porodu w domu narodzin kobiecie towarzyszy położna oraz bliscy. W wielu takich miejscach możliwa jest obecność bliskiej osoby lub osób towarzyszących, ale szczegółowe zasady zależą od zasad panujących na terenie danej placówki.
A co z lekarzem? W razie potrzeby pozostaje do dyspozycji, jednak nie prowadzi porodu w domu narodzin. Główną osobą sprawującą opiekę nad rodzącą jest położna.
Poród w domu narodzin nie oznacza całkowitego braku kontroli medycznej, ale nie jest prowadzony w sposób rutynowo zmedykalizowany. Monitorowanie stanu matki i dziecka odbywa się zgodnie z zasadami placówki. Rodząca może natomiast korzystać z naturalnych metod łagodzenia bólu, takich jak kąpiel, prysznic, masaż, zmiana pozycji, relaksacja czy spokojny oddech.
Dziecko po narodzinach zostaje przy mamie, a jeśli stan mamy i dziecka jest prawidłowy, wypis może nastąpić naprawdę szybko, często już po 24 godzinach.
Czy w Polsce są domy narodzin?
Pierwszy przyszpitalny dom narodzin w Polsce rozpoczął działalność w 2012 roku przy warszawskim Szpitalu św. Zofii, znanym jako Centrum Medyczne Żelazna. W Polsce takie miejsca nadal nie są jednak powszechne. Istnieją placówki oferujące poród naturalny w warunkach zbliżonych do domowych, ale nie zawsze funkcjonują one formalnie jako domy narodzin.
Zespół do spraw domów narodzin i porodów domowych
Wszystko wskazuje na to, że Ministerstwo Zdrowia zaczęło poważniej przyglądać się tematowi domów narodzin i porodów domowych. 3 czerwca 2026 roku powołany został specjalny Zespół do spraw domów narodzin i porodów domowych. Placówki tego typu mogłyby stać się jednym z rozwiązań dla miejsc, w których z powodu małej liczby porodów zamykane są klasyczne oddziały położnicze. Zespół złożony ze specjalistów, lekarzy i położnych ma za zadanie przygotować propozycje rozwiązań systemowych dotyczących finansowania domów narodzin i porodów domowych ze środków publicznych oraz zasad ich funkcjonowania, tak aby zapewnić bezpieczeństwo matki i dziecka.
Kto może rodzić w domu narodzin?
Poród w domu narodzin wymaga wcześniejszej kwalifikacji. Jest to rozwiązanie przeznaczone dla kobiet w ciąży fizjologicznej, czyli takiej, która przebiega prawidłowo i nie wiąże się z podwyższonym ryzykiem powikłań.
Pod uwagę bierze się m.in. stan zdrowia kobiety, przebieg ciąży, wyniki badań, położenie dziecka oraz to, czy nie występują przeciwwskazania do porodu poza klasycznym oddziałem porodowym. Do takich przeciwwskazań mogą należeć m.in. ciąża mnoga, nieprawidłowe położenie dziecka, wcześniejsze cięcie cesarskie, konieczność indukcji porodu, poród przed 37 tygodniem ciąży lub choroby matki wymagające stałego nadzoru lekarskiego.
Jeśli ciąża przebiega bez komplikacji i nie istnieją przesłanki mogące sugerować, że podczas porodu dojdzie do sytuacji zagrożenia, kobieta może zostać zakwalifikowana do porodu w domu narodzin.
Dom narodzin nie jest więc rozwiązaniem dla każdej ciężarnej, ale dla wielu kobiet może być ważną alternatywą między klasycznym porodem szpitalnym a porodem domowym. Pozwala rodzić w warunkach zbliżonych do domowych, ale z możliwością szybkiego skorzystania z pomocy medycznej, gdyby pojawiła się taka potrzeba.
Źródła:
https://dziennikmz.mz.gov.pl/legalact/2026/43/ (dostęp 17.06.2026)
https://www.rynekzdrowia.pl/Serwis-Ginekologia-i-poloznictwo/Domy-narodzin-w-miejsce-porodowek-Ministerstwo-powolalo-zespol-i-wyznaczylo-termin,285141,209.html (dostęp 17.06.2026)
https://www.szpitalzelazna.pl/porod/przebieg-porodu (dostęp 17.06.2026)
CZYTAJ TEŻ: Jaki strój kąpielowy wybrać w ciąży?>>
